Skip to main content

Record Lifecycle and Approval Matrix

🔴 accepted ≠ effective. Kararın yürürlükte-olması, uygulanmış-olması, production'da-çalışması birbirine karıştırılmaz → dört-ayrı-status-ekseni (CAN-GOV-META-001).

1. Dört status-ekseni​

governance_status:     draft → proposed → accepted → effective → superseded → retired
                       yan-durumlar: withdrawn | rejected | suspended | conflicted
implementation_status: not_applicable | not_started → partial → implemented
evidence_status:       none → reported → observed → reproducible → independently_verified
deployment_status:     not_applicable → not_deployed → staging → production
  • Normatif-kayıt (Anayasa/strateji/ADR/policy): governance_status=effective = yetkili-kabul + effective_at. Runtime/implementation GEREKMEZ (ADR effective-olabilir, implementation=not_started).
  • Release/runtime: deployment_status=production ancak exact-SHA-runtime-evidence (evidence_status=independently_verified) ile.
  • 🔴 Verify yürürlük-vermez — yalnız evidence_status üretir; effective-kararı yetkili-owner (CAN-CON-AUTH-001).
  • 🔴 Yan-durumlar: withdrawn (sahip/CEO geri-çekti, hiç-effective-olmadan) · rejected (kabul-reddedildi) · suspended (geçici-askı) · conflicted (çelişki-tespit, çözülene-kadar). Bunlar retired-değildir (retired yalnız bir-dönem-effective-olmuş-kayıt). Eski-brief'in WITHDRAWN-kapanışı bu-modelde withdrawn ile temsil-edilir.
  • 🔴 effective_at mekanik sözleşmesi (B2 lifecycle-coherence guard — MEVCUT semantiğin açık kaydı, YENİ anlam DEĞİL): yukarıdaki ayrımın makine-karşılığı üç kümedir. NULL-REQUIRED {draft · proposed · accepted · rejected · withdrawn} → effective_at null olmalıdır (withdrawn bu kümededir çünkü tanımı gereği hiç-effective-olmadan geri-çekilmiştir). EFFECTIVE {effective} → approved_by + approved_at + effective_at non-null. POST-EFFECTIVE {superseded · retired · suspended} → guard zorlama yapmaz; bu kayıtların effective_at tarihi tarihsel gerçektir ve SİLDİRİLMEZ (emekliye ayırma, yürürlük tarihini yok saymaz). conflicted için de zorlama yoktur. Kural iki bağımsız kanalda yaşar: canon-record.schema.json (allOf) ve scripts/canon_lifecycle_presentation_lint.py (D-4). ACCEPTED ≠ EFFECTIVE · HISTORICAL STATUS ≠ EFFECTIVE DATE DELETION.

2. Geçiş-kuralları​

GeçişKimÖnkoşul
draft→proposedownermetadata-schema-valid + traceability-upstream
proposed→acceptedrisk-bazlı yetkili (CAN-CON-AUTH-001 matrisi)review (AI-CEO red-flag; R3/R4=İnsan-CEO)
accepted→effectiveyetkili-ownereffective_at + governance-önkoşullar (normatif) / exact-SHA-evidence (release)
→supersededyeni-kaydı-accept-edensupersedes/superseded_by çift-yönlü
→retiredyetkili-owneryalnız bir-dönem-effective-olmuş-kayıt → 99-retired (legacy≠retired)

3. Approval-matrisi (özet — tam: CAN-CON-AUTH-001)​

  • Constitutional/R4 · R3 → İnsan-CEO (zorunlu).
  • R2 (use-case/ADR/domain/API) → Charter-appointed-owner + AI-CEO-red-flag + Verify-evidence; escalation-koşulunda İnsan-CEO.
  • R0–R1 → delegated + otomatik-kontrol (lint/CI).

4. Evidence-kapısı​

effective (release/runtime için) → evidence_status=independently_verified zorunlu (Verify, exact-SHA). Normatif-effective bunu-gerektirmez (yetkili-kabul yeter). 🔴 accepted-kayıt "production'da-çalışıyor" anlamına-GELMEZ.

5. Deploy-gate kapanışı → Canon status-senkron (zorunlu-adım; eklendi 2026-07-06)​

Her deploy-gate KAPANIŞ-checklist'i, kapatılan işin ilgili Canon-kayıtlarındaki operasyonel-metadata'yı (implementation_status / evidence_status / deployment_status + updated_at) fiili-durumla senkronlayan bir "Canon status-senkron PR'ı" içermek ZORUNDADIR. Bu alanlar operasyonel-metadata'dır (normatif-gövde-DEĞİL); güncellemeleri doğruluk-görevidir, yine de PR + kanıt-referansı (release-id / Verify-verdict / ledger-K-ref) ile yapılır. Gate-brief'ine bu adımı koymak Müdür'ün, uygulamak implementasyon-ajanının sorumluluğudur. (Kaynak: CEO-yakalaması 5 Tem 2026 — "kayıtlar 'kabul edildi' diyor, devreye-alınanlar görünmüyor"; K108-görünürlük-ailesi.)

CAN-GOV-LCYCLE-001 · governance/normative · 4-status-ekseni · accepted≠effective · Verify=evidence-not-effective · governance_status: proposed · Canon Foundation v2.